Nhật Bản và Hàn Quốc có nên học theo Israel khi nước này được cho là vẫn bí mật phát triển vũ khí hạt nhân để răn đe và sẵn sàng ra tay trong trường hợp cần thiết?

Kể từ giữa những năm 1960, Israel đã theo đuổi chương trình hạt nhân và ngày nay nước này được cho là đang sở hữu một kho vũ khí hạt nhân quan trọng dù ít người thực sự biết tới, cây bút Stephen Bryen viết trên Asia Times.

Theo nhiều báo cáo khác nhau, Israel có khoảng 80 vũ khí hạt nhân hoặc nhiều hơn, trong khi thông tin mà cựu Ngoại trưởng Mỹ Colin Powell đưa ra là 200 vũ khí hạt nhân. Israel có hệ thống phóng tên lửa đạn đạo nội địa Jericho 2 và Jericho 3 và các loại tên lửa hành trình phóng từ tàu ngầm, cũng như phi đội F-4 hay giờ đây là F-15. Có thể nói, Israel có trong tay bộ ba hạt nhân tương tự Mỹ.

Thế nhưng, sức mạnh hạt nhân của Israel chứng minh rằng nó không chỉ đóng vai trò quan trọng trong hoạt động phòng vệ của nước này mà còn khiến một số nước Arab láng giềng kết thân và thậm chí là lập liên minh cùng mình.

Vũ khí hạt nhân để răn đe 

Nếu những báo cáo gần đây là đúng, Saudi Arabia đang cân nhắc chuyện tìm đến Israel để được bảo vệ, bằng chứng là chuyến thăm Israel gần đây của Thái tử kiêm Phó thủ tướng thứ nhất và Bộ trưởng Quốc phòng Saudi Mohammed Bin Salman. Mối quan tâm của ông Salman là việc Iraq, Lebanon và Syria ngày càng ngả về Iran. Thái tử Saudi Arabia cũng lo rằng Iran không từ bỏ vũ khí hạt nhân, mà hợp tác với Triều Tiên về tên lửa và vũ khí hủy diệt hàng loạt.

Saudi Arabia cần Israel, bởi Israel là quốc gia hạt nhân duy nhất trong khu vực có thể đối đầu với mối đe dọa từ Iran. Và dù  Israel có thể chỉ muốn tự vệ, Saudi Arabi phải tìm ra cách để Israel mở rộng khả năng răn đe của nước này. Một sự sắp xếp như vậy có thể xảy ra nếu Saudi Arabia có được một thỏa thuận hòa bình với Israel.

Đối với Nhật Bản và Hàn Quốc, vấn đề lại khác. Cả hai nước dường như không có bất kỳ khả năng răn đe hạt nhân nào mà chỉ dựa vào Mỹ để đảm bảo an ninh. Cả hai quốc gia đều phản đối việc sở hữu vũ khí hạt nhân, dù Bộ trưởng Quốc phòng Hàn Quốc đã đề xuất Mỹ xem xét đưa vũ khí hạt nhân trở lại Hàn Quốc.

Meir_Nixon_and_Kissinger_-_Flickr_-_The_Central_Intelligence_Agency-580x388
Thủ tướng Israel Golda Meir (trái), Tổng thống Mỹ Richard Nixon (giữa), và cố vấn an ninh quốc gia kiêm Ngoại trưởng Henry Kissinger, gặp nhau tại Nhà Trắng. Ảnh: CIA

Trong trường hợp của Israel, quyết định tiếp tục theo đuổi vũ khí hạt nhân dựa trên một thoả thuận bí mật với Mỹ dường như được đưa ra vào tháng 9/1969 khi Thủ tướng Golda Meir tới Washington và gặp Tổng thống Richard Nixon và Cố vấn An ninh Quốc gia Henry Kissinger.

Thỏa thuận này cho phép Israel hoạt động bí mật tại khu vực lò phản ứng hạt nhân ở Dimona để phát triển vũ khí có khả năng răn đe. Theo cây bút Stephen, có thể đã có những sự hợp tác khác giữa Mỹ và Israel, đặc biệt là sau cuộc chiến Yom Kippur năm 1973 khi Israel huy động vũ khí hạt nhân của mình để đáp lại sự can thiệp của Liên Xô. Theo Cục Tình báo trung ương Mỹ CIA, Liên Xô khi đó đã chuyển vũ khí hạt nhân tới Ai Cập trên hai tàu. Mỹ sau đó đưa ra cảnh báo DEFCON 3 (tình trạng sẵn sàng phòng thủ, sẵn sàng cho một cuộc chiến). Điều đó có nghĩa, Mỹ có thể huy động quân chỉ trong vòng 15 phút nếu một cuộc chiến tranh toàn cầu xảy ra.

Những năm qua, Israel đưa ra chính sách hạt nhân đầy mâu thuẫn khi không nói có sở hữu vũ khí hạt nhân hay không và cũng không cho phép quốc tế kiểm tra lò phản ứng hạt nhân Dimona hay ký vào Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân (NPT).

NPT là một vấn đề đối với Nhật Bản và Hàn Quốc vì cả hai nước đều đã ký vào thỏa thuận này. Nhưng sự thật là khi một quốc gia cho rằng họ cần tới vũ khí hạt nhân, các thỏa thuận hạn chế loại vũ khí này đều không có ý nghĩa, theo cây bút Stephen.

Nên hay không nên

photo-1-1482312723231-0-13-263-437-crop-1482312903373
Cơ sở hạt nhân bí mật của Israel ở Dimona. Ảnh: Reuters

Nhật Bản gần như ngay lập tức có khả năng sản xuất vũ khí hạt nhân bởi nước này có trữ lượng lớn plutoni và lịch sử phát triển công nghệ hạt nhân kéo dài gần một thế kỷ. Nhật Bản cũng có chương trình vũ trụ phát triển, đồng nghĩa việc họ có khả năng chuyển đổi nhanh chóng các thiết bị hoạt động không gian thành hệ thống phóng hạt nhân.

Hàn Quốc cũng có một ngành công nghiệp hạt nhân phát triển, với bốn khu vực lò phản ứng hạt nhân lớn, và mỗi khu vực có ít nhất 4 lò phản ứng. 20% lượng điện của nước này là từ hạt nhân.

Quốc gia này cũng khả năng triển khai tên lửa bao gồm cả Hyunmoo 2C, tên lửa đạn đạo có phạm vi hoạt động là 800 km và Hyunmoo 3-B,  tên lửa hành trình được mô phỏng theo Tomahawk của Mỹ, với phạm vi hoạt động hiện giờ là 1.500 km và tương lai sẽ là 3.000 km.

HyunMoo là tên lửa loại mới nhất có thể mang đầu đạn hạt nhân và bao phủ toàn bộ Triều Tiên. Hàn Quốc cũng làm giàu uranium bằng tia laser. Có đồn đoán cho rằng Hàn Quốc có thể nắm trong tay vũ khí hạt nhân trong vòng từ một tới ba năm.

Cả Nhật Bản và Hàn Quốc từng có vũ khí hạt nhân nhưng chưa bao giờ thử nghiệm. Dù kiểm tra là điều cần thiết để đảm bảo thiết kế là đáng tin cậy, nên nhớ rằng vũ khí nguyên tử mà quân đội Mỹ từng dùng để dội xuống hai thành phố Hiroshima và Nagasaki của Nhật trong Thế chiến II chưa từng được thử nghiệm.

Israel cũng chưa bao giờ thử nghiệm một thiết bị hạt nhân - mặc dù nước này bị nghi từng thử loại vũ khí này cách đây gần 40 năm.  Ngày nay, các vụ thử nghiệm vũ khí hạt nhân có thể được mô phỏng trên siêu máy tính. Nhật Bản và Hàn Quốc có những thiết bị đó.

"Với thách thức ngày càng tăng từ Triều Tiên, khả năng Hàn Quốc hoặc Nhật Bản sẽ không ngồi yên hay chỉ phụ thuộc vào Mỹ. Có thể họ sẽ bí mật phát triển vũ khí hạt nhân theo mô hình của Israel, nếu hai nước này chưa làm như vậy", Stephen viết.

Hôm 9/9, một quan chức Nhà Trắng (Mỹ) cho hay chính quyền không loại trừ việc di dời vũ khí hạt nhân chiến thuật tới Hàn Quốc nếu Seoul đưa ra yêu cầu. 

Tuy nhiên, một quan chức Nhà Xanh cũng tuyên bố họ không có thay đổi nào về nguyên tắc trong chính sách phi hạt nhân hóa bán đảo Triều Tiên của chính phủ Hàn Quốc và Seoul chưa bao giờ xem xét đến khả năng tái triển khai vũ khí hạt nhân chiến thuật.

Quan chức Nhà Xanh nhấn mạnh, việc tái triển khai vũ khí hạt nhân sẽ không chỉ khiến cho chính sách phi hạt nhân hóa của chính phủ Hàn Quốc bị vô hiệu hóa, mà còn có thể dẫn tới làn sóng chạy đua hạt nhân ở khu vực Đông Bắc Á.

Bạn đang đọc bài viết Nhật Bản, Hàn Quốc có nên tự trang bị vũ khí hạt nhân? tại chuyên mục Bình luận quốc tế của trang Tin Tức Việt Nam. Mọi thông tin góp ý và chia sẻ, xin vui lòng gửi về hòm thư bbt@tintuc.vn

Tri Túc / Tin nhanh Online