30 năm trước, tháng 5/1987, lãnh đạo Gorbachev đã hạ lệnh chấm dứt hoạt động của chương trình vũ trụ quân sự của Liên Xô. Giờ đây hãy cùng nhìn lại những ảnh hưởng từ quyết định này đối với nước Nga.

Trong một bài báo dành riêng cho ngày kỷ niệm quyết định của Gorbachev của RIA Novosti, quan sát viên quân sự Nga Alexander Khrolenko nhớ lại sau khi nhà lãnh đạo tự làm quen với một số công nghệ do các nhà khoa học Liên Xô phát triển trong chuyến thăm sân bay vũ trụ của mình, ông đã bày tỏ sự hối hận vì đã cam kết đơn phương đóng cửa chương trình không gian quân sự của Liên Xô với Tổng thống Mỹ Ronald Reagan ở Reykjavik, Iceland một năm trước đó. Trong khi đó, Washington đã từ chối tạm dừng hoạt động xây dựng lá chắn phòng thủ tên lửa thuộc Sáng kiến Phòng thủ Chiến lược và đã tiếp tục dự án này cho đến năm 1993, sau khi Liên bang Xô viết biến mất.

1053604965
Ảnh: BURAN.RU

Tuy nhiên, vào ngày 11/5/1987, khi đến thăm đồn trú của các sĩ quan, "Tổng Bí thư luôn nhắc lại hướng đi của mình đối với sự phát triển hòa bình của chương trình không gian", một sáng kiến ​​ông bắt đầu nghĩ đến kể từ khi lên nắm quyền năm 1985.

Khrolenko viết: "Sau chuyến viếng thăm của Gorbachev, chương trình Xô viết về sự phát triển của các hệ thống không gian của quân đội đã bắt đầu được dỡ bỏ. Ý tưởng về một trạm quỹ đạo hạng nặng đã bị loại bỏ vào năm 1989, và rất nhanh chóng, sau đó tất cả các công việc đã được chấm dứt trên tàu sân bay hạng nặng Energia Tàu vũ trụ Buran".

Thật không may, sau 3 thập kỉ, bất chấp nguyện vọng cao cả của Gorbachev về hòa bình trong không gian, "thế giới vẫn chưa thay đổi. Ngày 7/5/2017, nhiệm vụ mang tên Orbital Test Vehicle-4 của tàu vũ trụ X-37B của Mỹ, một nhiệm vụ bí mật trong gần 2 năm, đã kết thúc tại Cape Canaveral".

Khrolenko nhớ lại rằng "Trước đó,Lầu Năm góc đã cho biết chiếc tàu không gian nặng khoảng 5 tấn này được sử dụng ở độ cao từ 200 đến 750 km, có khả năng thay đổi quỹ đạo, vận động, thực hiện các nhiệm vụ thám sát, chuyển hàng trọng tải nhỏ vào không gian".

Những điều mà ông Gorbacchev đã từ bỏ

Liên Xô đã bắt đầu nghiên cứu các hệ thống vũ trụ có thể điều khiển nhằm mục đích quân sự vào những năm 1960, bắt đầu với ý tưởng vệ tinh được thiết kế để tiêu diệt vệ tinh quân sự của địch. Liên Xô đã phóng đi vệ tinh điều khiển thực nghiệm đầu tiên của mình là Polet-1 vào quỹ đạo vào năm 1963. 5 năm sau, vào ngày 1/11/1968, các kỹ sư Liên Xô đã đạt được bước đột phá thành công đầu tiên của một vệ tinh hàng mẫu.

1053608297
Ảnh: public domain

Từ năm 1973 đến năm 1976, theo chương trình bí mật Almazí, Liên Xô đã phóng 3 trạm trinh sát  sử dụng kép cho cả dân sự và giám sát quân sự vào quỹ đạo. Trong khi đó, các kỹ sư đã tiến hành hàng chục bài kiểm tra cải tiến liên tục các hệ thống chống vệ tinh. 

Trong các cuộc tập trận chiến lược lớn được thực hiện giữa tháng 6 và tháng 9 năm 1982, NATO gọi là "Chiến tranh hạt nhân bảy giờ", Liên bang Xô viết và các đồng mình đã tiến hành các bài tập bao gồm việc phóng tên lửa đạn đạo trên đất liền và trên biển, thử nghiệm tên lửa chống tên lửa và các cuộc thử nghiệm liên quan đến các vệ tinh quân sự, bao gồm vệ tinh đánh chặn Uran 5V91T.


Khrolenko cho biết: "Tổng công ty Vũ trụ Energia cũng đã tham gia vào việc chế tạo vũ khí tấn công bằng vũ trụ để tiến hành các hoạt động chiến đấu từ trái đất vào vũ trụ và ngược lại".

Vào cuối những năm 1970, Energia đã tạo ra 2 thiết kế tàu vũ trụ chiến đấu tương lai dựa trên một nền tảng - loại đầu tiên được trang bị vũ khí tên lửa và loại thứ 2 với laser. Các vũ khí tên lửa nhỏ hơn và nhẹ hơn, cho phép hệ thống cũ mang một lượng lớn nhiên liệu trên tàu; chiếc tàu mang tên 17K111 Kaskad, được thiết kế nhằm vào các hệ thống của đối phương trong quỹ đạo trái đất tầm thấp (lên đến 300 km). Còn tàu mang vũ khí laser, được biết đến với tên gọi Skif 17F19, được sử dụng để đánh trả các vệ tinh của kẻ thù trong quỹ đạo tầm trung và quỹ đạo địa tĩnh. Các kế hoạch là nhằm tạo ra nhóm tấn công quỹ đạo bao gồm cả Kaskad và Skif.

Dự án Kaskad bao gồm một tên lửa đánh chặn được thiết kế cho không gian vũ trụ và được sử dụng để đánh chặn các đầu đạn phóng trở lại trái đất của tên lửa đạn đạo xuyên lục địa của địch trong giai đoạn thụ động của chuyến bay.

Sau khi Tổng thống Reagan công bố Sáng kiến ​​Phòng thủ chiến lược của mình, các kỹ sư Liên Xô đã bắt đầu công việc thăm dò khả năng khai thác không gian gần trái đất.

Cuối cùng, nhà báo lưu ý rằng mặc dù đã có những tiến bộ của Liên Xô trong chương trình không gian quân sự của mình, sau khi lên nắm quyền, Gorbachev bắt đầu kiên trì thúc đẩy luận án về sự phát triển hòa bình vũ trụ, dưới sự bảo trợ của chương trình "tư duy mới" của ông. "Dưới áp lực từ Ủy ban Trung ương, Ủy ban Nhà nước về việc phóng tàu sân bay 17F19 Skif (với vũ khí laser có công suất 1MW) đã hủy bỏ mục tiêu và các yếu tố chiến đấu khác của chương trình. Lỗi kỹ thuật trong khi phóng tàu vũ trụ chỉ đẩy nhanh việc kết thúc chương trình".

Khrolenko nhấn mạnh rằng trong suốt thời Chiến tranh Lạnh, Liên Xô đã bỏ xa Mỹ trong việc phát triển công nghệ quân sự không gian. Việc tạo ra các trạm vũ trụ quân sự của Mỹ chỉ bắt đầu vào những năm 1970 (được xem xét trong các dự án bao gồm việc sử dụng các vũ khí kinetic, laser và vũ khí chùm hạt).

1053608053
Ảnh: WIKIPEDIA

Ronald Reagan đã yêu cầu phát triển một hệ thống phòng thủ vệ tinh của Mỹ vào năm 1982 và tuyên bố Sáng kiến ​​Phòng thủ Chiến lược của mình một năm sau đó vào tháng 3/1983. Mặc dù chương trình này bị đóng cửa vào năm 1993, nhưng Khrolenko lưu ý rằng " Đó vẫn là một giấc mơ của nhân loại".

"Các công nghệ vũ trụ đã tạo ra các phương pháp mới để tiến hành các hoạt động quân sự. 
Ngày nay, trong khoảng 1.380 vệ tinh trên quỹ đạo, Mỹ sở hữu 149 vệ tinh với mục đích quân sự và dân sự ;Nga có 75 vệ tinh quân sự, Trung Quốc có 35, Israel là 9, Pháp có 8, và Anh và Đức có 7". Tất cả các cường quốc đều đang phát triển công nghệ quân sự cho việc sử dụng trong không gian. "Quỹ đạo tầm gần ngày càng bị quân sự hóa".

Đầu năm nay, phó chỉ huy Bộ Chỉ huy chiến lược Mỹ phát biểu trước trước giới truyền thông rằng cần gửi cho những kẻ thù tương lai của Mỹ một dấu hiệu thể hiện rằng nước Mỹ đang chuẩn bị cho cuộc chiến trong không gian. . Cuối năm ngoái, Tướng John Hyten, người đứng đầu Stratcom, thậm chí còn nói thêm rằng, khi các cường quốc mở rộng hoạt động vào vũ trụ, thì khả năng xung đột càng tăng lên. "Trong trường hợp đó, chúng ta sẽ phải chuẩn bị cho điều đó," ông nói.

Ngày nay, Khrolenko nhấn mạnh, rằng ngay cả những quốc gia phản đối việc quân sự hóa vũ trụ, bao gồm cả Nga và Trung Quốc, cũng buộc phải phát triển vũ khí không gian để ngăn ngừa sự mất cân bằng chiến lược.

 

Hé lộ mới về chính biến năm 1991 ở Liên Xô

Mùa hè năm 1991, chính phủ Mỹ đã cảnh báo Tổng thống cuối cùng của Liên Xô Mikhail Gorbachev về một âm mưu quân sự đang diễn ra nhằm chống lại ông này.

Bạn đang đọc bài viết Quyết định chấm dứt chương trình vũ trụ quân đội của ông Gorbacchev ảnh hưởng tới Nga như thế nào? tại chuyên mục Bình luận quốc tế của trang Tin Tức Việt Nam. Mọi thông tin góp ý và chia sẻ, xin vui lòng gửi về hòm thư bbt@tintuc.vn

Minh Kiên (Theo Sputnik) / Ngaynay.vn