Nhiều người cho rằng cách sử dụng tiếng Việt của mình rất chuẩn chỉ, không còn điểm nào để chê. Tuy nhiên, bạn có chắc chắn chưa bao giờ dùng sai cặp từ giả thiết với giả thuyết không? Vậy giả thiết hay giả thuyết mới là đúng?

Tiếng Việt của chúng ta vô cùng phong phú, đa dạng và được người dùng "ứng biến" cho phù hợp với cuộc sống hàng ngày. Cũng chính vì vậy, nhiều từ đã có những biến thể hoặc bị nhầm lẫn khi nói dẫn đến viết sai. Giả thiết và giả thuyết cũng là một trong những cụm từ khiến nhiều người nhầm lẫn như vậy. 

Có người thì khăng khăng nói rằng, chỉ có giả thuyết mới đúng và dùng trong tất cả các trường hợp, người khác thì lại quả quyết giả thiết mới thật chính xác. Và cuối cùng thì sao? Giả thiết hay giả thuyết mới là từ đúng?

Giả thiết hay giả thuyết - đâu là từ đúng? Ảnh minh họa.

Giả thiết hay giả thuyết - đâu là từ đúng? Ảnh minh họa.

Khi tra từ khóa giả thiết trên trang tìm kiếm Google ta nhận được 1.570.000 kết quả. Tương tự khi tra từ giả thuyết, trang tìm kiếm nổi tiếng này trả về 1.790.000 kết quả. Nhìn vào kết quả tra cứu này, chúng ta nhận thấy không có sự chênh lệch quá lớn, suy ra có rất nhiều người đang sử dụng sai cặp từ giả thiết và giả thuyết, từ đó dẫn đến nhầm lẫn ý nghĩa của cặp từ. 

Kết quả tra cứu Google của giả thiết và giả thiết. Ảnh chụp màn hình.

Kết quả tra cứu Google của giả thiết và giả thiết. Ảnh chụp màn hình.

Vậy giả thiết và giả thuyết dùng trong trường hợp nào? Dùng như thế nào mới là đúng?

Giả thiết hay giả thuyết

Giả thiết là gì?

Theo từ điển tiếng Việt, giả thiết là điều cho trước trong một định lý hay một bài toán để căn cứ vào đó mà suy ra kết luận của định lý hay để giải bài toán. 

Giả thiết còn một nghĩa nữa là điều coi như là có thật, nêu ra làm căn cứ để phân tích, suy luận.

Ví dụ: Một giả thiết thiếu căn cứ hay giả thiết là chuyện đó có thật

Từ đồng nghĩa với giả thiết là giả định.

Kết quả tra từ điển của giả thiết. Ảnh chụp màn hình.

Kết quả tra từ điển của giả thiết. Ảnh chụp màn hình.

Còn trong lĩnh vực nghiên cứu khoa học, khái niệm giả thiết có nghĩa tiếng Anh là Assumption.

Giả thiết là một điều kiện giả định trong quan sát hoặc thực nghiệm.

Ví dụ, khi nói nước sôi ở 1000 C, người ta đã ngầm hiểu, nước đó được quy về những điều kiện giả định, đó là: (1) Nước nguyên chất, (2) Được đun nóng dưới áp suất là 1 atm.

Giả thiết là một điều kiện mang tính quy ước của người nghiên cứu, nó có thể không tồn tại hoặc không phải lúc nào cũng tồn tại trong thực tế.

Giả thuyết là gì?

Khi tra từ điển tiếng Việt, từ giả thuyết là danh từ, dùng để chỉ điều nêu ra trong khoa học, giải thích một hiện tượng tự nhiên nào đó và tạm được chấp nhận, chưa được kiểm nghiệm, chứng minh.

Trong nghiên cứu khoa học, giả thuyết hoặc giả thuyết khoa học, hay giả thuyết nghiên cứu (Hypothese) là gì? 

Sách hướng dẫn nghiên cứu  nước ngoài phần lớn định nghĩa giả thuyết là một sự giải thích (explanation) sơ bộ về bản chất sự vật. 

Trong các bài giảng về phương pháp luận nghiên cứu khoa học, các nhà nghiên cứu đã đưa ra những định nghĩa để người học dễ thao tác hơn, đó là: Giả thuyết là nhận định sơ bộ, là kết luận giả định của nghiên cứu, hoặc giả thuyết là luận điểm cần chứng minh của tác giả.

Kết quả tra từ điển của giả thuyết. Ảnh chụp màn hình.

Kết quả tra từ điển của giả thuyết. Ảnh chụp màn hình.

Mendeleev nói: "Không một nghiên cứu nào không phải đặt giả thuyết". ông còn nhấn mạnh: "Đặt ra một giả thuyết sai vẫn còn hơn không đặt ra một giả thuyết nào". Có người nói rằng, điều mà Mendeleev nói chỉ đúng trong khoa học tự nhiên, còn trong khoa học xã hội thì không cần giả thuyết. Thế nhưng, một nhà khoa học xã hội Engel đã khẳng định trong Biện chứng tự nhiên: "Nghiên cứu nào cũng phải có giả thuyết. Giả thuyết chẳng qua là sự giải thích sơ bộ bản chất của sự vật".

Bởi vậy, hai từ giả thiết và giả thuyết đều đúng, chỉ là bạn nên chọn từ thật đúng trong mỗi trường hợp mà thôi.

Làm sao để tránh hiểu sai nghĩa của từ và viết sai chính tả?

Cái khó khi khắc phục lỗi chính tả ở đây là người viết sai chính tả thường không biết mình sai. Với những người nhận thức được nhưng do thói quen nên khi được yêu cầu sửa chữa những người này thường gặp nhiều khó khăn, do đã là thói quen thì sẽ dễ bị lại như cũ. Tuy nhiên, nếu quyết tâm thì mọi chuyện đều có thể thành công, qua thời gian tập luyện và cố gắng nhất định sẽ tạo nên phản xạ mới giúp người đọc, người viết không còn sử dụng sai nghĩa của từ giả thiết và giả thuyết cũng như những cặp từ dễ nhầm lẫn khác.

 Cả hai từ giả thiết và giả thuyết đều đúng chính tả nhưng dùng cho các trường hợp khác nhau.

Cả hai từ giả thiết và giả thuyết đều đúng chính tả nhưng dùng cho các trường hợp khác nhau.

Đặc biệt sai chính tả rất dễ bị lây, khi bạn đọc phải một từ bị viết sai trong một thời gian dài, chính bạn có thể bị nhiễm và viết sai theo. Do đó bạn không nên đọc những nguồn tin chất lượng kém mà nên tập đọc sách, báo... là những nguồn tin chính thống đáng tin cậy.

Có một cách giúp bạn sửa lỗi chính tả tiếng Việt là sử dụng những công cụ check lỗi chính tả. Một phần mềm dễ sử dụng như Word có tính năng là AutoCorrect, mỗi khi bạn đánh sai, Word sẽ tự động chỉnh lại từ đúng. Bạn có thể sử dụng công cụ này để soạn thảo nội dung các văn bản, giấy tờ hoặc đăng trên fanpage của mình, giúp bài viết trở nên chuyên nghiệp hơn.

Một số công cụ khác mà bạn có thể sử dụng là những trang tra từ điển trực tuyến, cho kết quả nhanh chóng và chính xác; ví dụ như: tratu.soha, tratu.coviet.vn... 

  • Những ngành nghề có triển vọng trong 10 năm tới tại Việt Nam
  • 'Tựu chung' hay 'tựu trung'? Đáp án khiến hầu hết người Việt không ngờ tới
  • PV (TH) / Tin Nhanh Online