'Đây tiếp tục là một bước đi ngang ngược của Trung Quốc nhằm mặc định vùng biển chồng lấn trên Biển Đông còn đang trong quá trình đàm phán'.

Theo thông tin từ Cơ quan An toàn hàng hải Trung Quốc, giàn khoan Hải Dương Thạch Du 981 sẽ hoạt động trên Biển Đông tại một vị trí mới có tọa độ 17°03′45″N/109°59′03″E thuộc phía tây bắc quần đảo Hoàng Sa (thuộc chủ quyền của Việt Nam'.

Tiến sĩ Trần Công Trục – Nguyên Trưởng Ban Biên giới Chính phủ

Liệu rằng, với vị trí tọa độ như trên thì giàn khoan Hải Dương Thạch Du 981 có vi phạm vào vùng biển thuộc chủ quyền của Việt Nam? Việc này có tạo thêm những phức tạp mà phía Trung Quốc cố tình gây ra trên Biển Đông hay không? Phóng viên đã có cuộc trao đổi nhanh với Tiến sĩ Trần Công Trục – Nguyên Trưởng Ban Biên giới Chính phủ để làm rõ hơn những vấn đề này.

Thông báo về việc điều giàn khoan Hải Dương Thạch Du 981 trên trang chủ Cục An toàn Hàng hải Trung Quốc. Vị trí tác nghiệp này nằm ở mỏ dầu Lăng Thủy, ở phía tây tây bắc quần đảo Hoàng Sa và cách thành phố Tam Á khoảng 75 hải lý.

Thời gian tác nghiệp của giàn khoan này là từ ngày 25/6 đến 20/8. Nhà chức trách Trung Quốc cũng cấm mọi phương tiện tàu thuyền đi vào vào khu vực tác nghiệp trên quanh bán kính (2000 mét) 2 km.

Theo TS Trần Công Trục, có 2 vấn đề chúng ta cần phải nhận thức rõ và nắm chắc.

Thứ nhất, trung tuần tháng 5 vừa qua thì Trung Quốc cũng đã đưa giàn khoan Hải Dương 981 ra hoạt động tại Biển Đông, cách thành phố Tam Á khoảng 72 hải lý.

Giờ đây, sau hơn một tháng thì họ lại tiếp tục điều giàn khoan này ra vị trí mới, gần với vị trí cũ. Với tọa độ như trên, có thể khẳng định nó sẽ không xâm phạm trực tiếp tới vùng biển đặc quyền kinh tế và thềm lục địa của Việt Nam.

Tuy nhiên, ở tọa độ mà giàn khoan Hải Dương Thạch Du 981 hạ đặt và hoạt động theo thông báo mới nhất của Cơ quan An toàn Hàng hải Trung Quốc, thì nó thuộc vào vùng biển chồng lấn mà Việt Nam và Trung Quốc còn đang trong quá trình đàm phán để phân định vùng biển nằm ngoài của Vịnh Bắc Bộ. Vị trí này cách quần đảo Hoàng Sa khoảng 45 – 50 hải lý về phía Tây Tây bắc.

'Về mặt pháp lý, việc Trung Quốc đơn phương đưa giàn khoan Hải Dương Thạch Du 981 vào thăm dò tại vùng biển chồng lấn này khi vẫn đang trong quá trình đàm phán phân định đã vi phạm các quy định của thông lệ quốc tế. Đồng thời vi phạm thỏa thuận giữa hai bên mà ta và Trung Quốc đã tiến hành mấy năm vừa rồi', TS Trục nhấn mạnh.

Vị trí hạ đặt giàn khoan Hải Dương Thạch Du 981 (chấm đỏ) từ ngày 25/6 đến ngày 20/8/2015 theo thông báo từ TQ.

Thứ hai, việc Trung Quốc thông báo trong quá trình tác nghiệp tại khu vực có tọa độ trên thì các phương tiện tàu thuyền khác phải tránh xa 2km để đảm bảo an toàn cũng là điều không thể chấp nhận được.

TS Trục cho rằng, nếu vùng biển đó có là vùng đặc quyền kinh tế của anh đi chăng nữa thì theo thông lệ quốc tế, anh chỉ được quyền cấm cách phương tiện khác đi lại tự do không gây hại quanh bán kính chỉ 500m mà thôi.

Trước những hành động trên, chúng ta phải có phản ứng một cách rõ ràng và cương quyết để cho dư luận thấy được việc làm sai trái của Trung Quốc chứ không thể im lặng được.

'Nếu chúng ta không lên tiếng, thì vô hình chung chúng ta đã gián tiếp thừa nhận 'chủ quyền của Trung Quốc' đối với vùng biển chồng lấn mà ta và Trung Quốc đang đàm phán. Nó sẽ tạo ra sự đã rồi và biến tham vọng của Trung Quốc thành hiện thực đối với yêu sách chủ quyền phi lý của họ trên Biển Đông', TS Trần Công Trục cho biết thêm.

Trước đó, từ ngày 1/5 đến ngày 17/5/2014, chính giàn khoan Hải Dương Thạch Du 981 đã được Trung Quốc kéo vào xâm phạm khu vực đặc quyền kinh tế của Việt Nam. Không chỉ có riêng giàn khoan Hải Dương 981, Trung Quốc còn kéo theo một đoàn tàu, máy bay quân sự, bán quân sự xâm phạm chủ quyền của Việt Nam.

Sự kiện này đã tạo nên một cuộc đối đầu không khoan nhượng giữa lực lượng thực thi pháp luật trên biển của Việt Nam với các tàu bè xâm phạm do Trung Quốc chỉ đạo.

Trong cuộc đối đầu này, các tàu thuyền của TQ các thực hiện các hành động mang tính chất đe doạ, phá hoại và khủng bố đối với các tàu thuyền thực thi phát luật cũng như của ngư dân Việt Nam ngay trên chính vùng biển chủ quyền của Việt Nam.

Loading...
Cao Tuân – Đình Tuệ / Nguoiduatin.vn